Schizofrenia

By /
Spis treści
  1. Historia choroby / Krótko
  2. Scenariusze
  3. Podstawy

Historia choroby / Krótko

👨‍⚕️ Dzień dobry, nazywam się Dr. Schneider. Jestem dziś odpowiedzialny za Pana. Jak mogę się do Pana zwracać?

👨 Nazywam się Daniel Weber.

👨‍⚕️ Panie Weber, chciałbym zadać kilka pytań, aby lepiej zrozumieć, jak się Pan czuje. Czy to będzie w porządku?

👨 Tak. Ale nie wiem, czy mi Pan uwierzy.

👨‍⚕️ Najpierw może Pan spokojnie opowiedzieć, co Pana niepokoi. Ile Pan ma lat?

👨 Mam 27 lat.

👨‍⚕️ Jak Pan ma wzrost i mniej więcej ile waży?

👨 Około 1,78 Meter. Ważę około 70 Kilo.

👨‍⚕️ Gdzie Pan obecnie mieszka?

👨 W Norymberdze, u rodziców.

👨‍⚕️ Pani mama dziś Pana odprowadziła. Czy chce Pan najpierw porozmawiać ze mną sam na sam?

👨 Tak, na razie sam.

Aktualne dolegliwości

👨‍⚕️ Co Pana do nas sprowadza dzisiaj?

👨 Mama nalegała, żebym przyszedł. Prawie już nie wychodzę. Po prostu na zewnątrz nie jest bezpiecznie.

👨‍⚕️ Co konkretnie Pana na zewnątrz przeraża?

👨 Mam wrażenie, że niektórzy ludzie mnie obserwują. Kiedy wychodzę, od razu wiedzą, gdzie jestem.

👨‍⚕️ Po czym Pan to poznaje?

👨 Po spojrzeniach. I czasem te same samochody parkują na ulicy. To nie jest przypadek.

👨‍⚕️ Czego się Pan obawia, że może się stać?

👨 Że mnie przechwycą albo zrobią mi coś. Dlatego wolę zostawać w domu.

👨‍⚕️ To brzmi bardzo niepokojąco. Od kiedy to pana dotyczy?

👨 Zaczęło się około 19. albo 20. roku życia. Czasem jest mniej, czasem gorzej. Ostatnio znów jest silniejsze.

👨‍⚕️ Co ostatnio się zmieniło?

👨 Głosy są teraz częściej. Jestem ciągle napięty i nie mogę się na niczym innym skupić.

👨‍⚕️ Czy może mi Pan opisać, co rozumie Pan przez te głosy?

👨 Ludzie rozmawiają, chociaż nikogo nie ma w pokoju.

👨‍⚕️ Czy słyszy Pan te głosy jak głos z zewnątrz, czy raczej jak myśli w swojej głowie?

👨 Jak z zewnątrz. Nie jakbym sam o tym myślał.

👨‍⚕️ Co mówią te głosy?

👨 Żeby nie wychodzić. Że na zewnątrz jest niebezpieczeństwo i muszę uważać. Mówią do mnie tak długo, aż w ogóle nie chcę wychodzić.

👨‍⚕️ Czy głosy mówią bezpośrednio do Pana, czy raczej o Panu?

👨 Głównie bezpośrednio do mnie. Czasem też rozmawiają między sobą o mnie.

👨‍⚕️ Ile głosów Pan słyszy?

👨 Zwykle dwa. Ale nie znam tych osób.

👨‍⚕️ Jak często się to zdarza?

👨 W tej chwili prawie codziennie. Czasem tylko krótko, czasem powtarza się przez godziny.

👨‍⚕️ Czy były dłuższe okresy, kiedy nie słyszał Pan żadnych głosów?

👨 Tak. Czasem zniknęły na tygodnie. Ale uczucie, że na zewnątrz coś jest nie tak, wciąż było.

👨‍⚕️ Czy głosy namawiają Pana do skrzywdzenia siebie lub kogoś innego?

👨 Nie. Głównie mówią, żeby zostać w domu i uważać.

👨‍⚕️ Czy potrafi Pan oprzeć się głosom?

👨 Czasem włączam telewizor, żeby je mniej słyszeć. Ale gdy są tak wyraźne, nie mogę ich po prostu zignorować.

👨‍⚕️ Czy widzi Pan też rzeczy, których inni nie widzą, albo odczuwa nietypowe zapachy?

👨 Nie, właściwie tylko głosy.

👨‍⚕️ Ma Pan jakieś podejrzenia, kim są ci ludzie i dlaczego mieliby się Panem interesować?

👨 Myślę, że do siebie należą. Dlaczego właśnie mną, nie wiem dokładnie. Ale obserwują mnie od dawna.

👨‍⚕️ Z Pana perspektywy, czy mogłoby być też inne wyjaśnienie tych spojrzeń lub samochodów?

👨 Rodzice mówią, że to mi się wymyśla. Ale dzieje się to zbyt często, żeby to było tylko wyobrażenie.

👨‍⚕️ Czy czasem ma Pan wrażenie, że wiadomości w telewizji lub posty w internecie są skierowane specjalnie do Pana?

👨 Czasem myślę, że coś jest skierowane do mnie. Ale teraz nie potrafię podać konkretnego przykładu.

👨‍⚕️ Czy czuje Pan, że ktoś może czytać, odbierać lub zewnętrznie wpływać na Pana myśli?

👨 Nie, nie powiedziałbym tego w ten sposób.

👨‍⚕️ Zazwyczaj potrafi Pan dobrze uporządkować myśli?

👨 Przeważnie tak. Ale gdy głosy są obecne, myślę o wszystkim naraz. Wtedy nie potrafię się uspokoić.

👨‍⚕️ Co się dzieje fizycznie, gdy lęk staje się szczególnie silny?

👨 Serce mi przyspiesza, pocę się i mam problem z oddychaniem. Wtedy myślę, że zaraz stanie się coś okropnego.

👨‍⚕️ Czy zaczyna się to nagle, czy narasta powoli?

👨 Pojawia się dość nagle i szybko staje się naprawdę intensywne.

👨‍⚕️ Około jak długo trwa taki atak?

👨 Może dziesięć albo piętnaście minut. Potem długo jestem napięty.

👨‍⚕️ Czy te ataki występują głównie, gdy słyszy Pan głosy?

👨 Tak, przeważnie wtedy. Gdy głosy dużo mówią lub ostrzegają.

👨‍⚕️ Czy zdarza się to też niezależnie od tego, np. w spokojne dni bez głosów?

👨 Właściwie nie.

👨‍⚕️ Co Pan robi w takich momentach?

👨 Idę do pokoju, zamykam drzwi i czekam, aż to minie.

👨‍⚕️ Jaki był Pana nastrój ostatnio?

👨 Przeważnie jestem napięty. Czasem bardzo się dołuję, bo to wszystko nie ustaje.

👨‍⚕️ Czy są momenty, kiedy nastrój szczególnie się zmienia?

👨 Zanim głosy znów się nasilą, często już czuję się gorzej. A potem czasem przez jakiś czas jestem bardzo wyczerpany.

👨‍⚕️ Poza głosami i lękami, czy były dłuższe okresy, gdy był Pan ciągle bardzo smutny i niczego nie odczuwał z przyjemnością?

👨 Nie przypominam sobie. Zazwyczaj jest to jakoś powiązane.

👨‍⚕️ Natomiast czy zdarzały się okresy, gdy był Pan niezwykle pobudzony, potrzebował mało snu i miał dużo energii?

👨 Nie.

👨‍⚕️ Czy ma Pan trudności z motywacją do codziennych czynności?

👨 Tak. Nawet kąpiel czy ogarnięcie pokoju często jest dla mnie za dużo.

👨‍⚕️ Czy tak jest tylko od ostatniego pogorszenia?

👨 Nie, tak jest od dłuższego czasu. Moja mama często musi mi o rzeczach przypominać.

👨‍⚕️ Czy jest coś, co nadal sprawia Ci przyjemność?

👨 Czasami muzyka albo gra na komputerze. Ale często i na to nie mam ochoty.

👨‍⚕️ Jak teraz śpisz?

👨 Niezbyt dobrze. Gdy są głosy, długo leżę i nie mogę zasnąć.

👨‍⚕️ Ile mniej więcej godzin śpisz?

👨 Może cztery albo pięć. Czasami drzemię trochę w ciągu dnia.

👨‍⚕️ Jak z apetytem?

👨 To zależy. Czasami zapominam jeść. Jeśli mama coś przygotuje, zwykle to zjem.

👨‍⚕️ Czy ostatnio zauważalnie schudłeś?

👨 Nie, o ile wiem.

👨‍⚕️ Czy potrafisz skoncentrować się na filmie lub tekście?

👨 Nie przez długo. Szybko odpływam myślami, zwłaszcza jeśli słucham głosów.

👨‍⚕️ Gdy ktoś przez długi czas odczuwa takie obciążenie, mogą pojawić się myśli o niechęci do dalszego życia. Czy masz takie myśli?

👨 Na razie nie. Chcę po prostu, żeby to lęk i te głosy ustały.

👨‍⚕️ Czy kiedykolwiek próbowałeś się skrzywdzić albo celowo zranić w przeszłości?

👨 Nie.

👨‍⚕️ Czy miałeś myśli o skrzywdzeniu kogoś innego, może dlatego że czujesz się zagrożony?

👨 Nie. Wolę unikać ludzi.

👨‍⚕️ Czy przygotowałeś coś do samoobrony albo nosisz przy sobie coś takiego?

👨 Nie.

👨‍⚕️ Co robisz, gdy stajesz się bardzo spięty albo zły?

👨 Wycofuję się. Czasami robię się głośny, gdy rodzice nie przestają się ze mną kłócić.

👨‍⚕️ Czy kiedykolwiek byłeś u lekarza z powodu głosów albo uczucia bycia obserwowanym?

👨 Nie. Rodzice chcieli tego od dłuższego czasu, ale ja nie chciałem.

👨‍⚕️ Co powstrzymało Cię przed tym?

👨 Myślałem, że i tak mnie nie posłuchają i po prostu powiedzą, że jestem szalony.

👨‍⚕️ Czy kiedykolwiek brałeś leki na te dolegliwości?

👨 Nie.

👨‍⚕️ Czy byłeś kiedyś w klinice psychiatrycznej lub na psychoterapii?

👨 Nie.

👨‍⚕️ Jakie choroby fizyczne są u Ciebie znane?

👨 Tarczyca działa mi za bardzo. Biorę na to tabletki.

👨‍⚕️ Czy wiesz, kiedy to zdiagnozowano?

👨 Około dwa lata temu.

👨‍⚕️ Czy głosy zaczęły się przed tym?

👨 Tak, dużo wcześniej.

👨‍⚕️ Czy tarczyca jest regularnie kontrolowana?

👨 Tak. Ostatnio mówili, że wyniki są w porządku.

👨‍⚕️ Czy masz teraz kołatania serca, silne pocenie się lub drżenie rąk nawet bez ataków paniki?

👨 Nie, właściwie tylko gdy mam ten lęk.

👨‍⚕️ Czy kiedykolwiek miałeś drgawki, poważne urazy głowy albo zapalenie mózgu?

👨 Nie.

👨‍⚕️ Czy obecnie masz gorączkę, silne bóle głowy lub inne nowe dolegliwości fizyczne?

👨 Nie.

👨‍⚕️ Czy kiedykolwiek miałeś operację?

👨 Nie.

👨‍⚕️ Jak nazywa się Twój lek na tarczycę?

👨 Propylotiouracyl. Ledwo pamiętam nazwę.

👨‍⚕️ Jaką dawkę bierzesz?

👨 Nie wiem teraz dokładnie. Mama ma przy sobie plan zażywania leków.

👨‍⚕️ Bierzesz go regularnie?

👨 Przeważnie przypomina mi mama. Wtedy biorę.

👨‍⚕️ Czy bierzesz jakieś inne leki, zioła lub suplementy diety?

👨 Nie.

👨‍⚕️ Czy masz jakieś alergie albo czy kiedykolwiek któryś lek był dla Ciebie nietolerowany?

👨 O ile wiem, nie.

👨‍⚕️ Palisz?

👨 Tak, około paczki dziennie.

👨‍⚕️ Od kiedy?

👨 Od około 17. roku życia.

👨‍⚕️ Czy pijesz alkohol?

👨 Głównie kilka piw w weekend.

👨‍⚕️ Ile mniej więcej?

👨 Około trzy albo cztery butelki jednego wieczoru.

👨‍⚕️ Czy używasz konopi indyjskich lub innych narkotyków?

👨 Palę konopie codziennie. Nie biorę innych rzeczy.

👨‍⚕️ Ile mniej więcej konopi spożywasz?

👨 Zwykle jednego albo dwóch skrętów wieczorem. Czasami też w ciągu dnia.

👨‍⚕️ Od kiedy używasz regularnie?

👨 Od około 18. roku życia.

👨‍⚕️ Co chcesz dzięki temu osiągnąć?

👨 Żeby się uspokoić i lepiej spać.

👨‍⚕️ Zauważyłeś, czy potem zmieniają się głosy albo lęk?

👨 Czasami najpierw jestem spokojniejszy. Czasami staję się jeszcze bardziej podejrzliwy.

👨‍⚕️ Czy od początku dolegliwości były dłuższe okresy, w których w ogóle nie używałeś konopi?

👨 Nie, co najwyżej kilka dni.

👨‍⚕️ Czy kiedykolwiek brałeś kokainę, amfetaminy, ecstasy lub substancje halucynogenne?

👨 Nie.

👨‍⚕️ Jak wyglądały Twoje lata szkolne?

👨 Nie byłem szczególnie dobry w szkole. Też nie miałem wielu kontaktów z innymi.

👨‍⚕️ Jakie masz wykształcenie?

👨 Opuściłem szkołę zanim ukończyłem szkołę średnią.

👨‍⚕️ Czy potem rozpocząłeś szkolenie zawodowe?

👨 Tak, w magazynie. Ale rzuciłem to.

👨‍⚕️ Co wtedy było trudne?

👨 Nie czułem się dobrze wśród ludzi. W pewnym momencie też myślałem, że ludzie tam o mnie mówią.

👨‍⚕️ Czy obecnie pracujesz?

👨 Nie.

👨‍⚕️ Jak spędzasz zwykły dzień?

👨 Głównie siedzę w pokoju. Słucham muzyki, oglądam filmy albo po prostu leżę.

👨‍⚕️ Robisz sam zakupy lub załatwiasz inne sprawy poza mieszkaniem?

👨 Rzadko. Głównie robią to rodzice.

👨‍⚕️ Kto zajmuje się Twoim praniem, posiłkami i umówionymi wizytami?

👨 Głównie moja matka.

👨‍⚕️ Jak układa się panu z rodzicami?

👨 Na ogół w porządku. Ale kłócimy się, kiedy mówią, że to wszystko jest w mojej głowie.

👨‍⚕️ Czy ma pan rodzeństwo?

👨 Starszą siostrę. Już z nami nie mieszka.

👨‍⚕️ Czy ma pan przyjaciół lub kogoś spoza rodziny, komu pan ufa?

👨 Nie bardzo. Już wcześniej wolałem być sam.

👨‍⚕️ Czy ma pan partnerkę/partnera?

👨 Nie.

👨‍⚕️ Czy w rodzinie znane są podobne dolegliwości lub inne choroby psychiczne?

👨 Nie znam nikogo.

👨‍⚕️ Panie Weber, czy byłoby w porządku, gdyby teraz dołączyła pani pańska matka i powiedziała trochę o pana rozwoju i dotychczasowym przebiegu?

👨 Tak, w porządku.

👨‍⚕️ Pani Weber, co szczególnie zauważyła pani ostatnio?

👩 Wycofuje się jeszcze bardziej. Czasami słyszę, jak rozmawia w swoim pokoju, chociaż nikogo przy nim nie ma. Kiedy pytamy, mówi, że i tak byśmy nie zrozumieli.

👨‍⚕️ Od kiedy obserwuje pani takie zmiany?

👩 Nieufność i mówienie o tych ludziach zaczęło się około 19. lub 20. roku życia. Od tego czasu bywało lepiej i gorzej. Nieufność nigdy nie zniknęła całkowicie.

👨‍⚕️ Jaki był pan wcześniej, w okresie dojrzewania?

👩 Zawsze był bardzo zamknięty w sobie. Zazwyczaj nie chciał brać udziału w zajęciach grupowych. Nigdy tak naprawdę nie miał bliskiego przyjaciela.

👨‍⚕️ Jak rozwijał się jako małe dziecko?

👩 Jako niemowlę później niż inne dzieci potrafił podnieść głowę. Było to wtedy zgłaszane pediatrze.

👨‍⚕️ Jak opisałaby pani jego zdolności poznawcze i postępy w nauce?

👩 Właściwie przeciętne. Potrafił zrozumieć, ale czasem potrzebował więcej czasu. Później często brakowało mu energii do działania.

👨‍⚕️ Czy potrzebuje pan wsparcia przy higienie osobistej i w obowiązkach domowych dopiero ostatnio?

👩 Nie, od lat. Często muszę mu przypominać o kąpieli czy założeniu czystych ubrań. Sam niewiele robi.

👨‍⚕️ Czy występowały wyraźnie odgraniczone okresy bardzo ciężkiej depresji lub wyjątkowo podwyższonego nastroju, w trakcie których głosy i nieufność całkowicie ustępowały?

👩 Nie. Jego zmiany nastroju dotyczą raczej krótkich okresów przed pogorszeniem i też po nim. Mimo to nie doświadczyliśmy tak wyraźnych faz.

👨‍⚕️ Czy wie pani, czy w rodzinie występują podobne choroby?

👩 Nie, o ile nam wiadomo, nie.

👨‍⚕️ Panie Weber, jaka byłaby w tej chwili dla pana najważniejsza zmiana?

👨 Żebym miał znowu spokój. Żeby głosy zmalały i żebym nie musiał się ciągle bać.

👨‍⚕️ Co pomogłoby panu czuć się bardziej bezpiecznie podczas rozmów tutaj?

👨 Gdyby pan mnie wysłuchał i powiedział mi wcześniej, co chce pan zrobić.

Pacjent: Daniel Weber
Data: 15.10.2026

Szanowna Pani Starszy Konsultant, Szanowny Panie Starszy Konsultant,

Chciałbym przedstawić Państwu 27-letniego pacjenta Daniela Webera.

Wiek Waga Wzrost
27 lat ok. 70 kg 178 cm

Brak znanych alergii lub nietolerancji leków.

  • Stanu wolnego, w związku nie pozostaje.
  • Mieszka z rodzicami w Norymberdze.
  • Przerwał szkołę przed ukończeniem średniego wykształcenia.
  • Przerwane szkolenie w sektorze magazynowym; obecnie bezrobotny.
  • Zauważalne wycofanie społeczne, brak bliskich przyjaźni.
  • Wsparcie ze strony matki w zakresie higieny osobistej, prowadzenia domu, przyjmowania leków i organizacji wizyt.
  • Nikotyma: ok. 20 papierosów dziennie od 17. roku życia, co odpowiada ok. 10 paczkolat.
  • Alkohol: co tydzień, głównie w weekendy około trzech do czterech butelek piwa.
  • Marihuana: codzienne używanie od 18. roku życia, przeważnie jednego do dwóch skrętów; brak dłuższych okresów abstynencji.
  • Zaprzecza używaniu innych narkotyków.
  • Brak znanych porównywalnych chorób psychiatrycznych w rodzinie.
  • Starsza siostra, mieszkająca poza domem rodziców.
  • Nadczynność tarczycy, przyjmowana Propylthiouracil według wywiadu dobrze kontrolowana.
  • Objawy psychotyczne utrzymujące się od wczesnej dorosłości, nieleczone do tej pory.
  • Opóźniony rozwój kontroli głowy w okresie niemowlęcym, według wywiadu.
  • Brak zgłaszanych operacji.
  • Propylthiouracil na nadczynność tarczycy; dokładne dawkowanie do uzupełnienia na podstawie przyniesionego planu leków.
  • Do tej pory brak leczenia psychofarmakologicznego.
  • Brak innych regularnych leków w wywiadzie.

Pacjent zgłosił się na prośbę i w towarzystwie matki z powodu narastającego wycofania społecznego, nasilonej nieufności wobec otoczenia oraz nawracających halucynacji słuchowych.
Zgłasza, że od około 19–20 roku życia jest przekonany, iż pewne osoby go obserwują i mogą mu zagrażać. Interpretował między innymi spojrzenia obcych oraz wielokrotnie zaparkowane samochody na swojej ulicy jako dowód tego. Z powodu lęków rzadko opuszcza mieszkanie rodziców. Przekonania te utrzymują się także w okresach bez słyszenia głosów.
Dodatkowo wielokrotnie słyszy przeważnie dwa nieznane głosy, które odbiera jako dochodzące z zewnątrz. Te głównie zwracają się do niego bezpośrednio i próbują przekonać go, że świat zewnętrzny jest niebezpieczny i że musi pozostać w domu. Sporadycznie głosy rozmawiają też o nim między sobą. Obecnie halucynacje występują niemal codziennie i czasami trwają przez kilka godzin. Bywały też wielotygodniowe okresy bez słyszenia głosów. Zaprzecza prośbom o samookaleczenie lub skrzywdzenie innych. Zaprzecza również występowaniu halucynacji wzrokowych i węchowych oraz ubytkom myśli, wprowadzaniu myśli i rozpowszechnianiu myśli.
W trakcie nasilonych halucynacji występują przemijające nagłe ataki paniki z kołataniem serca, dusznością, nadmiernym poceniem się i uczuciem zbliżającego się niebezpieczeństwa. Ataki trwały około dziesięciu do piętnastu minut. Nie zgłoszono podobnych dolegliwości niezależnych od objawów psychotycznych.
Ponadto od lat występuje zmniejszona energia, ograniczona aktywność codzienna i zaniedbywanie higieny osobistej. Pacjent większość dnia spędza w swoim pokoju. Higiena osobista, zmiana ubrań i regularne posiłki często następowały tylko po przypomnieniu przez matkę. Zgłasza też trudności z koncentracją, napięcie wewnętrzne i trudności z zasypianiem przy nocnym czasie snu około czterech do pięciu godzin. Apetyt jest zmienny; zaprzecza znaczącej utracie masy ciała.
Bardziej wyraźne zmiany afektywne, według pacjenta i jego matki, występują przed lub po pogorszeniu objawów psychotycznych. Z historii nie dało się wyodrębnić niezależnych epizodów depresyjnych lub maniakalnych bez symptomatologii psychotycznej.
Aktualne myśli samobójcze, wcześniejsze próby samobójcze oraz zachowania autodestrukcyjne zostały zaprzeczone. Pacjent także zaprzeczył obecnym agresywnym zamiarom wobec innych oraz przechowywaniu przedmiotów w obronie. W rodzinnych kłótniach bywa okazjonalnie głośny, ale poza tym przeważnie się wycofuje.
Z informacji uzyskanych od matki wynika, że jej syn już w okresie dojrzewania wykazywał niewielkie zainteresowanie działalnością społeczną i nie utrzymywał bliskich przyjaźni. Opisuje jego zdolności intelektualne jako przeciętne. W okresie niemowlęcym zauważono opóźnione rozwinięcie kontroli głowy.
Do tej pory nie odbyło się leczenie psychiatryczne ani psychoterapeutyczne. Somatycznie znana jest od około dwóch lat nadczynność tarczycy, która przy Propylthiouracil według pacjenta była ostatnio dobrze kontrolowana. Objawy psychotyczne zaczęły się kilka lat przed rozpoznaniem choroby tarczycy. Z wywiadu wynika brak napadów drgawek, ciężkich urazów czaszkowo-mózgowych lub chorób zapalnych ośrodkowego układu nerwowego.

Schizophrenie
Sprache wählen

Scenariusze

Leczenie farmakologiczne rozpoczyna się od 5 mg Olanzapin rozpoczęto.

W pierwszym tygodniu sen i apetyt się poprawiają; napięcie wewnętrzne zdecydowanie się zmniejsza. W drugim tygodniu omamy znacznie się zmniejszają. Jednocześnie pacjent wykazuje mniejszy opór przed krytycznym kwestionowaniem swoich urojeń.

Dawkę zwiększono do 10 mg Olanzapin zwiększona. W trzecim i czwartym tygodniu objawy depresyjne i lękowe również się poprawiają. Ponadto następuje niewielka poprawa w zakresie samoopieki.

Terapia podtrzymująca 10 mg Olanzapin przez co najmniej rok, w połączeniu z regularnym monitorowaniem parametrów metabolicznych i wymaganych badań laboratoryjnych. Dodatkowo zalecana jest psychoterapia, szczególnie podejścia wspierające i behawioralne.

Niewystarczająca poprawa przy dawce początkowej

Pod koniec drugiego tygodnia przy dawce początkowej pacjent pozostaje niespokojny i silnie spięty. Przekonania urojeniowe pozostają głęboko zakorzenione; jedynie częstotliwość omamów nieco się zmniejszyła. Skarży się na nadmierne rozmyślanie.

Dokumentacja pielęgniarska wskazuje, że pacjent mógł nie przyjmować regularnie leku.

W takim przypadku rozważa się przejście na Olanzapin-preparat depot. Po pierwszym wstrzyknięciu dalsze zastrzyki podawane są, w zależności od dawki, w odstępach jednego do czterech tygodni. Po każdym wstrzyknięciu pośladkowym planowane jest trzygodzinne monitorowanie. W ciągu pierwszych dwóch tygodni stosuje się postać doustnie rozpuszczającą się.

Jeśli przyjmowanie jest regularne, rozpocznie się leczenie przeciwpsychotyczne pierwszej generacji, tutaj Tiotixen w dawce początkowej 5 mg.

2b1: Częściowa odpowiedź i zwiększenie dawki

W ciągu pierwszych dwóch tygodni omamy częściowo ustępują, a urojenia tracą na intensywności. Dawka zostaje zwiększona do dawki docelowej 10 mg i leczenie jest kontynuowane aż do remisji. Podczas kontroli zwraca się uwagę na późne dyskinezy i objawy pozapiramidowe.

2b2: Utrzymująca się symptomatologia dodatnia pomimo wyższych dawek

Pomimo kilku tygodni leczenia i wyższych dawek, symptomatologia dodatnia pozostaje wyraźnie nasilona.
Kontynuować zgodnie ze scenariuszem 3.

Kombinacja dwóch leków przeciwpsychotycznych

Przy częściowej odpowiedzi na Tiotixen dodaje się lek przeciwpsychotyczny drugiej generacji, na przykład Risperidon.

Jako alternatywne podejścia trzeciego rzutu można zastosować następujące kombinacje, na przykład:

Występuje odpowiednia odpowiedź. Pacjent następnie otrzymuje oba leki w terapii podtrzymującej.

Nawet po sześciu tygodniach odpowiedź pozostaje nieobecna lub niewystarczająca.
Kontynuować zgodnie ze scenariuszem 4.

Dodatkowe leczenie przy utrzymujących się dolegliwościach

Dodatkowe podanie Propranolol 40 mg dziennie do Perphenazin prowadzi do wyraźnej poprawy. Pacjent wchodzi w fazę podtrzymującą. Podejście to jest szczególnie skuteczne w przypadkach z towarzyszącym agresywnym zachowaniem.

Lithium i Asenapin jeśli nieskuteczne

Jeśli ta kombinacja (Propranolol + Perphenazin) nie działa, leczenie prowadzi się przy użyciu 600 mg Lithium i 10 mg Asenapin podjęzykowo. To łagodzi zarówno objawy psychotyczne, jak i zmiany afektywne oraz objawy lękowe. Podejście to jest szczególnie skuteczne u pacjentów z wyraźnymi cyklicznymi wahaniami nastroju oprócz psychozy.
Jeśli odpowiedź pozostaje niewystarczająca: kontynuować zgodnie ze scenariuszem 5.

Alternatywne leczenie wspomagające w przypadku nietolerancji

Jeśli skutki uboczne nie są tolerowane, inną strategią jest dodanie leku przeciwpadaczkowego lub benzodiazepiny do leku przeciwpsychotycznego, na przykład Valproat, Carbamazepin lub benzodiazepina. Podejście to jest szczególnie skuteczne przy towarzyszących napadach paniki, nasilonych objawach lękowych lub PTSD.

Pacjent także nie reaguje na to leczenie.
Kontynuować zgodnie ze scenariuszem 5.

Clozapin w lekoopornej schizofrenii

Na tym etapie zakłada się rozpoznanie lekoopornej schizofrenii.

Na następnej wizycie pacjent mówi o śmierci i stanowczo kwestionuje powody, by dalej żyć.

Rozpoczyna się leczenie Clozapin . Ze względu na przeciwwskazanie wspomniane w tekście źródłowym do jednoczesnego stosowania z Propylthiouracil konsultuje się oddział chorób wewnętrznych w celu, jeśli to możliwe, ustalenia alternatywnego leczenia (Methimazole) nadczynności tarczycy.

Dawkę Clozapin stopniowo zwiększa się do 200 mg w ciągu miesiąca. Myślenie pacjenta staje się bardziej zorganizowane, napady agresji ustają, a głosy słychać tylko okazjonalnie późnym wieczorem. Teraz wyraża przekonanie: “Życie nadal jest warte przeżycia.”

Poważne powikłania przy Clozapin

1: Ostry ból w klatce piersiowej i duszność w trzecim tygodniu

W trzecim tygodniu występuje ostry ból w klatce piersiowej i duszność. Należy natychmiast przerwać podawanie Clozapin. W celu oceny zapalenia mięśnia sercowego zleca się EKG oraz oznaczenie troponiny i kinazy kreatynowej.

2: Ból gardła i ostre powiększenie węzłów szyjnych w drugim miesiącu

W drugim miesiącu rozwija się ból gardła i ostre powiększenie węzłów chłonnych szyi. Clozapin jest natychmiast odstawiany i zleca się wykonanie morfologii krwi.

Utrzymujące się dolegliwości pomimo odpowiednio dawkowanego leczenia Clozapin

Jeśli objawy utrzymują się pomimo trzymiesięcznego leczenia odpowiednio dawkowanym Clozapin i ani jakość życia, ani poziom funkcjonowania się nie poprawiają, zakłada się wysoce lekooporną schizofrenię.

Kontynuować zgodnie ze scenariuszem 6.

Przejście na terapię elektrowstrząsową

Clozapin jest stopniowo odstawiany. Następnie rozpoczyna się terapię elektrowstrząsową (ECT).

Podstawy

Schizofrenia to zaburzenie psychiczne, w którym percepcja, myślenie, poczucie własnego ja, ekspresja emocji i zachowanie mogą ulegać zmianie. Dotknięci nim np. słyszą głosy, czują się prześladowani lub mają trudności z organizowaniem myśli. Ponadto popęd, koncentracja i aktywność społeczna mogą się zmniejszyć. jest zaburzeniem psychicznym, w którym mogą zmieniać się percepcja, myślenie, poczucie ja, ekspresja emocjonalna i zachowanie. Osoby dotknięte chorobą na przykład słyszą głosy, czują się prześladowane lub mają trudności z uporządkowaniem myśli. Ponadto może zmniejszyć się motywacja, koncentracja i aktywność społeczna.

Zaburzenie często zaczyna się w późnym okresie dojrzewania lub we wczesnej dorosłości. Może przebiegać epizodycznie z okresowymi poprawami lub z objawami utrzymującymi się stale. Ciężkość i przebieg znacznie różnią się między osobami dotkniętymi.

Schizofrenia powstaje w wyniku interakcji predyspozycji genetycznej, zmienionego rozwoju mózgu i czynników środowiskowych. Zaburzenia neurotransmisji — szczególnie w układach dopaminowym, glutaminianowym i GABA — wpływają na przetwarzanie i ocenę informacji. W rezultacie neutralne bodźce mogą nabierać nadmiernego znaczenia, a percepcja i myślenie mogą ulegać zmianie. Zmiany w sieciach neuronowych również przyczyniają się do zaburzeń poznawczych i objawów negatywnych. Stres i używanie konopi mogą u podatnych osób sprzyjać wystąpieniu lub nawrotowi. Dokładne mechanizmy nie są jeszcze w pełni poznane.

Objawy pozytywne to doświadczenia dodane do zwykłego przeżywania.

Objaw Wyjaśnienie i przykłady
Urojenie Utrwalone przekonania, które trudno skorygować dowodami przeciwnymi. Przykłady obejmują urojenia prześladowcze, urojenia odniesienia i urojenia wielkościowe.
Halucynacje Percepcje bez odpowiadającego im zewnętrznego bodźca. Szczególnie typowe są halucynacje słuchowe, takie jak komentujące głosy lub głosy rozmawiające ze sobą.
Zaburzenia jaźni Granica między własnym doświadczeniem a wpływami zewnętrznymi wydaje się zmieniona. Na przykład chorzy odczuwają myśli jako wstawiane, wyciągane lub dostępne dla innych.
Doświadczenie zewnętrznej kontroli Poczucie, że własne działania, emocje lub procesy cielesne są kontrolowane z zewnątrz.

Objawy negatywne opisują ograniczenie zdolności i środków wyrazu, które normalnie są obecne.

Objaw Wyjaśnienie
Spłycenie afektu Emocje są mniej wyraźnie ujawniane przez mimikę, gesty i głos. Nie musi to oznaczać braku uczuć wewnętrznych.
Alogia Zmniejszony przepływ mowy z krótkimi, mało rozwiniętymi odpowiedziami.
Awolucja Trudności z inicjowaniem i utrzymaniem działań z własnej inicjatywy.
Anhedonia Zmniejszone doświadczanie lub oczekiwanie przyjemności.
Asocjalność Zmniejszone zainteresowanie kontaktami społecznymi i relacjami.
Objaw Wyjaśnienie i przykłady
Zdezorganizowane myślenie i mowa Procesy myślowe tracą spójność. Osoby dotknięte przeskakują między tematami, odpowiadają nie na temat lub mówią w sposób trudny do zrozumienia.
Zdezorganizowane zachowanie Działania wydają się słabo ukierunkowane lub nieprzewidywalne. Planowanie i wykonywanie codziennych czynności może być znacznie upośledzone.
Obszar Możliwe upośledzenie
Uwaga Trudność z utrzymaniem koncentracji przez dłuższy czas lub filtrowaniem nieistotnych bodźców.
Pamięć operacyjna Informacje można utrzymać i przetwarzać krótko tylko w ograniczonym zakresie.
Szybkość przetwarzania Pozyskiwanie i przetwarzanie informacji zajmuje więcej czasu.
Funkcje wykonawcze Problemy z planowaniem, podejmowaniem decyzji i rozwiązywaniem problemów.
Funkcje społeczne (poznanie społeczne) Trudność w interpretowaniu emocji, intencji lub sygnałów społecznych innych osób.
Objaw Wyjaśnienie
Pobudzenie psychoruchowe Wyraźne wewnętrzne niepokój ruchowy z nasilonymi zachowaniami ruchowymi.
Stupor Znacząco zmniejszony ruch i reagowanie na otoczenie przy zachowanej zasadniczo świadomości.
Mutyzm Brak mowy lub niemal całkowity jej brak.
Postawa zastygła (posturing) Utrzymywanie nietypowych pozycji ciała przez dłuższy czas.
Negatywizm Sprzeciwianie się poleceniom lub próbom poruszenia się bez widocznego powodu albo brak reakcji na nie.
Zjawiska echowe Powtarzanie wypowiedzi innych osób lub naśladowanie ruchów innych.

Objawy katatoniczne nie ograniczają się do schizofrenii i mogą występować również w innych schorzeniach psychiatrycznych lub medycznych.

Dodatkowo mogą występować obniżony nastrój, lęk, napady paniki, drażliwość i zaburzenia snu. Te dolegliwości nie są charakterystyczne tylko dla schizofrenii, ale mogą znacząco wpływać na jej przebieg.

Należy także wprost pytać o myśli samobójcze. Ograniczona wgląd w chorobę może sprawiać, że chorzy tłumaczą swoje dolegliwości inaczej i początkowo odmawiają leczenia.

Leave a Comment

Your email address will not be published. Required fields are marked *

Scroll to Top